Urazy mózgu są jedną z najważniejszych przyczyn niepełnosprawności i ograniczeń aktywności fizycznej.
Grupą szczególnie narażoną są żołnierze, którzy doświadczają licznych powikłań neurologicznych po przebytej służbie: zespołu stresu pourazowego, zaburzeń depresyjnych oraz lękowych. Jedną z przyczyn jest kontakt ze „sceną wojny”: efekty eksplozji, hałas i niezwykle trudne warunki przetrwania powodują strukturalne zmiany w mózgu oraz w zakresie jego ukrwienia. Przekłada się to na pogorszenie pamięci oraz zdolności do wykonywania prostych czynności, a tym samym utrudnienie codziennego funkcjonowania.
Nawarstwiające się problemy powodują podejmowanie najbardziej drastycznego kroku – odebrania własnego życia. W Stanach Zjednoczonych co piąta osoba to weteran, pomimo iż stanowią tylko nieco ponad 6% populacji. Wiele klasycznych terapii – skutecznych w populacji cywilnej – okazuje się mniej efektywnych wśród byłych żołnierzy, a odsetek niepowodzeń i remisji to nawet 40%. Nic dziwnego, iż najbardziej zdesperowane osoby sięgają po metody uznane za nietypowe oraz o niepewnej skuteczności.
Dużą popularność wśród weteranów zyskały przetwory z zewnętrznej części korzeni ibogi narkotycznej – Tabermanthe iboga, wykorzystywanej w niektórych tradycyjnych ceremoniach religijno-duchowych w Afryce. Jej główny związki, czyli alkaloid ibogaina oraz metabolit noribogaina, mają wykazywać właściwości sprzyjające osiągnięciu równowagi psychicznej, autoreflekcji i spokoju. Wymienione związki mają powinowactwo do wielu receptorów, przez co efekty psychodeliczne mają podłoże „multiczynnikowe” i zaliczane do oneirogenicznych, a zatem intensyfikujących sny, marzenia senne oraz wypoczynek. Z uwagi na pewne zaburzenia kardiologiczne, które związki ibogi mogą wywoływać, rozważa się jednoczesne podawane magnezu w ramach normalizacji pracy serca.
Poniższe badanie zostało opublikowane w 2024 roku w czasopiśmie Nature Portfolio i sprawdza możliwość krótkotrwałej terapii ibogainowo-magnezowej u weteranów po poważnych urazach mózgu. Z uwagi na ograniczenia w stosowaniu ibogainy, doświadczenie przeprowadzono w ośrodku zlokalizowanym w Meksyku. Wzięło w nim udział 30 osób z poważnymi zaburzeniami depresyjnymi lub lękowymi, albo zespołem stresu pourazowego.
Pierwszego dnia pacjenci uczestniczyli w zajęciach grupowych, które kontynuowali drugiego dnia wraz z 8-godzinnym postem. Wieczorem (dzień 2.) rozpoczęto terapię substancjami aktywnymi, która trwała do trzeciego dnia. Czwartego dnia także wykorzystano grupową terapię, natomiast piątego dnia uczestnicy zgłosili się na Uniwersytet Stanforda na obserwację.
Jako substancję terapeutyczną wykorzystano chlorowodorek ibogainy o czystości >98% z Republiki Południowej Afryki, który wytworzono nie z ibogi, ale drzewa Voacanga africana, zawierającego te same związki czynne. Po dożylnym podaniu 1 g siarczanu magnezu oraz doustnego środka chroniącego przewód pokarmowy, przyjmowano (także doustnie) ibogainę w początkowej dawce 2-3 mg/kg masy ciała, po czym w zależności od reakcji organizmu, zwiększano ją w ujęciu 2-godzinnym do 14 mg/kg masy ciała. Po 12 godzinach podano ponownie siarczan magnezu oraz środki odtruwające i poprawiające pracę wątroby. Na miejscu był obecny kilkuosobowy personel medyczny. Nie zaobserwowano istotnych poważnych działań niepożądanych w trakcie terapii, choć odnotowano u wszystkich krótkotrwałą niezborność ruchów i drżenia kończyn, będącą rezultatem ekspozycji na alkaloidy, ponadto 12 uczestników odczuło bóle głowy, a 7 osób nudności.
Średnio każdy uczestnik przyjął ibogainę w dawce 12 mg/kg m.c. Wyniki kwestionariusza WHODAS-2, który w 36 pytaniach mierzy ogólną niepełnosprawność, wskazały na dużą poprawę stanu zdrowia zwłaszcza w zakresie zdolności poznawczych, a pozytywne efekty były obserwowane również po miesiącu od przyjęciu ibogainy. Zaobserwowano statystycznie istotne, a zatem klinicznie ważne, zmniejszenie się wskaźników nasilenia depresji, lęku oraz zespołu stresu pourazowego, przy czym redukcja utrzymała się także po miesiącu od terapii. Według badaczy, krótkotrwałe spożycie ibogainy może być niezwykle przydatne u osób, które przeżyły bardzo silny stres, a korzystne rezultaty są najwyraźniej długofalowe i względnie trwałe.
Czy obserwujesz mnie na Facebooku?
Dodaj komentarz